Je bloedwaardes zien er prima uit. Toch gaat het je stilletjes fout voor je hart en nieren.

Je traint hard. Je voelt je sterk. Je presteert beter dan ooit. En je huisarts zegt: “Bloedwaardes zien er goed uit.”

En toch.

Tien jaar van nu zit je bij de cardioloog. Niet omdat je je niet aan de regels hield. Maar omdat je naar de verkeerde waardes keek.

Dit is het stuk dat niemand schrijft over assisted bodybuilding en serieuze prestatiesport. Niet over je libido. Niet over je leverwaardes. Niet over hormoonherstel.

Over je hart en je nieren.

De systemen die je nooit voelt falen tot ze al deels gefaald zijn.

Ik coach al jaren high-performers die hard trainen, druk werken en serieus omgaan met hun lichaam. Sommige met PED’s, sommige zonder. Wat ik steeds opnieuw zie: mensen monitoren de verkeerde dingen.

Ze meten testosteron. Ze meten leverwaarden. Ze meten misschien LDL.

Ze missen de echte risico’s. En die risico’s komen niet acuut. Die sluipen.

Cardiovasculaire schade is geen plot twist. Het is een lange wandeling.

Voor de meeste serieuze atleten, assisted of niet , is hart- en vaatziekte de grootste lange-termijn dreiging. Niet leverschade. Niet hormonale onderdrukking. Niet acute incidenten.

Hart en bloedvaten.

Het is alleen niet sexy. Het is best saaie info en er word vaak niet naar gekeken.

Dat is precies het probleem.

Cardiovasculaire schade is langzaam. Het bouwt op. Stress die over jaren stapelt. Je voelt niets. Je presteert top. Tot je niet meer presteert.

De drivers zijn altijd dezelfde:

Verhoogde bloeddruk
Verschuivingen in lipidenprofiel (LDL omhoog, HDL omlaag)
Hogere hematocriet (dikker bloed)
Endotheel-dysfunctie (de binnenlaag van je bloedvaten raakt beschadigd)
Chronische activatie van het renin-angiotensine-aldosteron systeem

Bij PED-gebruik wordt elk van deze versterkt. Je sympathische zenuwstelsel staat hoger aan. Je houdt meer natrium en vocht vast. Je bloedvaten verstijven sneller. Hetzelfde geldt voor moderne tools zoals peptiden — krachtig, maar zelden risicovrij. Voor wie dat hele landschap wil snappen: lees mijn complete eerlijke gids over peptiden voor vetverlies en spiergroei.

En jij voelt er niks van.

Je bloeddruk kruipt langzaam omhoog. Je lipiden drijven gradueel uit range. Je vasculaire schade stapelt stil.

Tenzij je actief meet en actief stuurt, ben je puur aan het reageren op problemen die er al jaren zijn.

De RAS-as: het systeem dat jouw bloeddruk regelt (en dat jij onbedoeld omhoog jaagt)

Voor je begrijpt wat je kunt doen, moet je begrijpen wat er gebeurt.

Het renin-angiotensine-aldosteron systeem (RAS) regelt je bloeddruk, je vochthuishouding en je nierfunctie.

In normale taal: dit is het thermostaat-systeem van je circulatie.

De cascade werkt zo:

Je nieren detecteren een drop in bloeddruk of natrium.
Ze geven renin af.
Renin zet angiotensinogeen om in angiotensine 1 (inactief).
Het ACE-enzym in je longen zet dat om in angiotensine 2 (zeer actief).
Angiotensine 2 vernauwt je bloedvaten en zet aldosteron-afgifte aan.
Aldosteron zorgt dat je nieren meer natrium en water vasthouden.

Resultaat: hogere bloeddruk, meer circulerend volume.

Bij acute stress is dit beschermend. Je raakt uitgedroogd? Het systeem helpt je overleven.

Het probleem ontstaat bij chronische activatie. Bij PED-gebruik. Bij hoog calorieën schema. Bij hoge trainingsbelasting plus drukke job.

Je bloedvaten verbouwen zich. Ze worden stijver. Je arteriën verliezen flexibiliteit.

Dat is de stille slijtage waar je hart de rekening voor krijgt.

Telmisartan: de stille held van slimme atleten

Hier komt het medicijn waar je over had moeten horen.

Telmisartan is een ARB. Een Angiotensine 2 Receptor Blocker. Het onderbreekt de RAS-cascade bij de receptor, in plaats van bij het enzym.

In gewone taal: het zegt tegen angiotensine 2 “jij komt hier niet binnen.”

Wat dat doet:

Minder vasoconstrictie
Minder aldosteron-signalering
Lagere systemische bloeddruk
Lagere druk in je glomerulus (de filter-eenheid van je nieren)
Minder natrium- en vochtretentie

Resultaat: lagere bloeddruk, betere vasculaire flexibiliteit, minder belasting op hart én nieren.

Maar telmisartan doet iets unieks. Iets wat andere ARB’s niet doen.

Het is ook een gedeeltelijke PPAR-gamma agonist.

PPAR-gamma is een receptor in je celkern die je metabolisme stuurt. Activatie ervan:

Verbetert insuline-gevoeligheid
Helpt glucose-opname
Heeft gunstige effecten op lipidenmetabolisme

Met andere woorden: telmisartan overbrugt twee regulerende systemen. Vasculair én metabool. Dat maakt het een populaire keuze als profylactische maatregel voor serieuze atleten.

Voor wie? Iemand met historische bloeddrukproblemen. Iemand die merkbaar vocht vasthoudt op kuur. Iemand die simpelweg slim wil zijn over lange-termijn schade.

Dosering bij atleten ligt vaak tussen 20 en 40 mg per dag. Niet als macho-experiment. Als doordachte beschermlaag.

Onder bloedonderzoek en begeleiding. Niet zelf prutsen.

ACE-inhibitoren: de andere route

Lisinopril, Enalapril, Ramipril. Dit zijn ACE-inhibitoren.

Ze werken bij stap 4 van de RAS-cascade. Ze blokkeren het ACE-enzym dat angiotensine 1 omzet naar angiotensine 2.

Effect: minder angiotensine 2 in je bloed. Lagere bloeddruk. Minder vochtretentie.

Verschil met telmisartan: ze werken eerder in de keten. Sommige mensen krijgen kriebelhoest als bijwerking (ACE-inhibitoren beïnvloeden ook bradykinine afbraak).

Voor de meeste atleten is een ARB zoals telmisartan de eerste keuze. Voor wie het niet verdraagt of een andere indicatie heeft, is een ACE-inhibitor een logisch alternatief.

In beide gevallen geldt: dit zijn medicijnen. Niet supplementen. Bloeddruk meten thuis is geen vervanging voor medische begeleiding. Maar bloeddruk meten thuis is wel het minimum dat elke serieuze atleet zou moeten doen.

Je LDL is misleidend. Meet APOB.

Tijd voor de bloedmarker die jouw huisarts waarschijnlijk niet aanvraagt.

LDL meet de hoeveelheid cholesterol binnenin een deeltje. Niet het aantal deeltjes.

Dat is een groot verschil.

APOB (apolipoproteïne B) is het structuur-eiwit waarmee atherogene deeltjes door je bloed bewegen. Elk schadelijk deeltje — LDL, VLDL, IDL, Lp(a) — draagt precies één APOB-molecuul.

Meet je APOB? Dan meet je het totaal aantal atherogene deeltjes in je bloed.

Waarom dit ertoe doet:

Aderverkalking ontstaat niet doordat cholesterol in je bloed circuleert. Het ontstaat doordat APOB-deeltjes je arteriewand binnendringen, vast komen te zitten, oxidatieve schade veroorzaken en daar plak laten ontstaan.

Hoe meer APOB-deeltjes je hebt, hoe meer kogels er in de muur landen. Onafhankelijk van of je LDL-cholesterol “binnen range” is.

Dit is precies waarom assisted athletes met “normale” cholesterol toch hartproblemen kunnen ontwikkelen. Hun aantal deeltjes is hoog, ook al is de cholesterol-massa per deeltje gemiddeld.

Vraag APOB aan bij je volgende bloedonderzoek. Je internist of huisarts kan het toevoegen. Het kost niet veel. Het zegt veel meer dan LDL alleen.

Statines: situationeel inzetten, niet als levenslang plan

Als je APOB hoog is en je lipidenprofiel duidelijk verkeerde kant op drijft, komen statines in beeld.

Hoe ze werken:

Je lever maakt cholesterol via de mevalonate-route. Het snelheidsbepalende enzym heet HMG-CoA reductase. Statines (zoals Rosuvastatine) remmen dit enzym. Minder cholesterol gemaakt.

Tegelijk maakt je lever meer LDL-receptoren aan om compenseren. Resultaat: meer LDL en APOB-deeltjes uit je bloed gehaald.

Effect: lagere LDL, lagere APOB, lagere atherogene last.

Bij assisted athletes wordt statinegebruik vaker een tool als de farmacologie de lipiden de verkeerde kant op duwt.

Maar er zit een kink in de kabel.

CoQ10: het bijproduct dat je moet vervangen

Dezelfde mevalonate-route die cholesterol maakt, maakt ook CoQ10.

CoQ10 is essentieel in je mitochondria. Het transporteert elektronen in de elektronentransportketen. Geen CoQ10, minder ATP. Minder energie.

Statines remmen dus indirect ook je CoQ10 productie.

Daarom rapporteren mensen op statines vaak: spierpijn, zwakte, vermoeidheid. Soms is het echte spierschade. Soms is het mitochondriële inefficiëntie.

De oplossing is verbluffend simpel: supplementeer CoQ10 zodra je een statine gebruikt.

100-200 mg per dag is voor de meeste mensen genoeg. Het is standaard praktijk in zowel klinische als sport-settings.

Niet doen is dom. Statinegebruik zonder CoQ10 is een bewust gat in je protocol.

De 4-laagse cardiovasculaire bescherming

Genoeg theorie. Hoe pas je dit toe?

Goede bescherming is gelaagd. Geen one-size-fits-all. Je start niet met farmacologie. Je start met fundamenten en escaleert op basis van bewijs.

Laag 1 — De basis (iedereen, altijd)

Hoge-kwaliteit Omega-3 vetzuren. 2-4 gram EPA+DHA per dag. Helpt je lipidenprofiel, vooral tegen de “slechte” deeltjes (LDL, VLDL, IDL, Lp(a)).

Slaap 7-8 uur per nacht. Dit wil je echt leren. Slecht slapen jaagt sympathische activiteit omhoog. Bloeddruk gaat mee omhoog.

Natriumbalans. Niet zoutloos. Wel weten wat je binnenkrijgt.

Cardio. Daadwerkelijk. Niet alleen krachttraining. 150 minuten matig-intensief per week is het minimum.

Laag 2 — Secundaire supplementatie (situationeel)

CoQ10 als je statines gebruikt (verplicht). 100-200 mg.

Verouderde knoflook voor milde bloeddruk-ondersteuning. Onderbouwd in onderzoek.

Granaatappel-extract voor antioxidant-activiteit en vasculaire bescherming.

Taurine voor osmotische balans en bloeddrukregulatie. 3-6 gram per dag.

Niets hiervan vervangt farmacologie als je bloeddruk significant verhoogd is. Het is ondersteuning. Niet redding.

Laag 3 — Farmacologie (op indicatie)

Telmisartan 20-40 mg als profylactische maatregel bij assisted athletes met historische bloeddrukproblemen of bekend vochtretentie-patroon.

Statine (Rosuvastatine of vergelijkbaar) wanneer APOB en LDL aantoonbaar uit range gaan en supplementatie tekortschiet.

ACE-inhibitor als alternatief op ARB bij specifieke indicatie.

Alles onder begeleiding van een arts. Bloedonderzoek elke 3-4 maanden. Bloeddruk thuis dagelijks of wekelijks.

Laag 4 — Monitoring (continu)

Bloeddruk. Thuis. Niet alleen bij de huisarts.

APOB. Elke 3-6 maanden.

Lipidenpaneel (totaal cholesterol, LDL, HDL, triglyceriden).

eGFR (geschatte glomerulaire filtratiesnelheid) voor nieren.

Hematocriet. Vooral bij testosteron of EQ-gebruik.

Bloedonderzoek is geen bijzaak. Het is het kompas. Zonder data stuur je blind.

Hematocriet en bloedviscositeit, de risico die niemand uitlegt

Veel anabole steroïden (testosteron, EQ vooral) verhogen je rode bloedcel-aanmaak. Twee mechanismen:

Verhoogde EPO-afgifte vanuit je nieren
Directe stimulatie van androgeen-receptoren in je beenmerg

Resultaat: meer rode bloedcellen. Hogere hematocriet. Dikker bloed.

Dikker bloed = hoger risico op trombose en cardiovasculaire incidenten. Punt.

Hematocriet boven de 52-54% is een rode vlag. Boven de 55% is een probleem dat je moet aanpakken.

Oplossingen:

Bloed doneren (effectief, simpel, gratis bij Sanquin)
Hydratatie agressief verhogen
Dosering aanpassen onder begeleiding

Niet meten = niet weten. Voeg hematocriet toe aan elk bloedonderzoek.

Je nieren staan downstream van alles

Je nieren krijgen elke druppel druk in je systeem te verwerken. Je bloeddruk. Je filterload. Je metabolische turnover. Elke molecuul medicatie en supplement die geklaard moet worden.

Bij assisted athletes is die belasting hoger. Constant.

Angiotensine 2 vernauwt je efferente arteriool, het bloedvat dat bloed van je glomerulus afvoert. Dat verhoogt de filterdruk. Op korte termijn beschermend. Op lange termijn slijt het je nieren.

Telmisartan of een ACE-inhibitor onderbreekt dit proces precies waar het mis kan gaan.

eGFR is helaas geen perfecte marker. Het wordt geschat vanuit creatinine, en creatinine wordt beïnvloed door spiermassa. Een grote, gespierde atleet kan een “slecht” eGFR hebben terwijl zijn nieren prima werken. Andersom: iemand met laag spiermassa kan een “goed” eGFR hebben terwijl zijn nierfunctie achteruit gaat.

Wat wel betrouwbaar is:

Cystatine-C als aanvulling op creatinine
Urine-eiwit en urine-microalbuminurie
Bloeddruk-controle als preventief instrument

De grootste fout die ik zie: mensen wachten tot eGFR omlaag duikt voor ze actie ondernemen. Tegen die tijd ben je een groot deel van je nefronen kwijt. Nierschade is grotendeels onomkeerbaar.

Bescherming begint vóór de schade meetbaar is. Dat is de hele filosofie van profylactisch werken.

De Proactieve Monitoring Standaard

Hier is de regel die alles samenvat:

Profylactische maatregelen beginnen bij dag één van betekenisvolle PED-blootstelling. Niet pas als je waardes uit range zijn.

Je voelt je top. Je traint top. Je ziet er top uit. En je waardes drijven stil uit range.

Wachten tot je symptomen hebt, betekent reageren op schade die al jaren bezig is.

Wat de standaard moet zijn:

Bloeddruk: dagelijks of wekelijks thuis meten
Bloedonderzoek volledig: elke 3-4 maanden
APOB toevoegen: elke 6 maanden
Hematocriet: bij elk bloedonderzoek
eGFR + creatinine + cystatine-C: minimaal halfjaarlijks
Lipidenpaneel volledig: minimaal halfjaarlijks
Echo van het hart: minstens 1x per 2 jaar bij langdurige assisted athletes

Te veel? Te uitgebreid? Nee.

Je investeert duizenden euro’s per jaar in voeding, supplementen, training en eventueel farmacologie. €200-400 per jaar voor bloedonderzoek is niets ten opzichte van wat je beschermt.

Meet de systeem. Beheer de systeem. Grijp in voordat pathologie ontstaat.

Wat dit betekent voor jou, de hardwerkende professional

Je leest dit waarschijnlijk omdat je serieus bent.

Je traint vier of vijf keer per week. Je hebt een veeleisende job. Misschien een gezin. Misschien gebruik je iets om vooruit te komen, misschien overweeg je het.

En je merkt dat je leeftijd niet meer de bondgenoot is die het ooit was. Je hartslag in rust is wat hoger. Je herstelt langzamer. Je bloeddruk is misschien net wat boven optimaal.

Dit zijn signalen. Geen alarmen. Maar wel signalen.

De grootste fout die ik zie bij high-performers: ze geloven dat fit voelen gelijk staat aan gezond zijn.

Het is niet hetzelfde. Atleten met topprestaties hebben dagelijks pre-pathologische bloedwaarden. Dat is geen excuus. Dat is reden om slimmer te werken.

Mijn cliënten leren dat lichaamstransformatie en lange-termijn gezondheid één systeem zijn. Je kunt geen blijvend resultaat bouwen als de basis dat tegelijk afbreekt.

Eerst gedrag. Dan structuur. Dan identiteit. En altijd alles gecontroleerd.

Dominate Your Life voor wie 20 jaar lang sterk wil blijven

Dit is wat ik doe.

Ik werk met high-performing professionals tussen de 30 en 45. Mensen die hun lichaam serieus nemen, hun werk serieus nemen, en hun lange-termijn gezondheid niet willen offeren voor korte-termijn esthetiek.

Dat betekent: trainingsplannen die werken, voeding die past, monitoring die zegt wat er echt gebeurt.

Op maat coaching van het hoogste niveau.

Wat je krijgt:

Persoonlijk trainingsplan op basis van data en jouw schema
Voedingsstructuur die in jouw leven past, niet andersom
Wekelijkse check-ins met directe feedback
Begeleiding bij bloedonderzoek en interpretatie
Een coach die kennis van zaken heeft op farmacologie en je beschermt waar nodig
Een systeem dat je je hele leven kan blijven gebruiken

Past het bij iedereen? Nee. Past het bij jou? Dat vinden we in 20 minuten uit.

Vraag coaching aan via Dominate Your Life →

Vul het aanmeldformulier in. Past het, dan beginnen we. Past het niet, dan zeg ik dat eerlijk.

Veelgestelde vragen

Moet ik telmisartan gebruiken als ik geen PED’s gebruik? Nee. Telmisartan is een receptmedicijn voor bloeddruk en cardiovasculaire bescherming. Heb je geen verhoogde bloeddruk en geen verhoogd cardiovasculair risico, dan is er geen reden om het te gebruiken. Bij gebruik van anabolen met aantoonbare bloeddrukstijging is het een ander verhaal, onder begeleiding van een arts.

Is APOB testen mogelijk in Nederland? Ja. APOB kan worden aangevraagd via je huisarts of internist, en in toenemende mate via private bloedonderzoek-aanbieders. Vraag er expliciet om, het zit niet in een standaard pakket. Ikzelf regel het via de Android Health Clinic in de Meern.

Hoe vaak moet ik mijn bloeddruk meten? Bij gebruik van anabolen of hoog-intensief trainen: dagelijks. Anders minimaal wekelijks. Koop een goede thuismeter, de Omron-modellen zijn betrouwbaar.

Wat is een normale hematocriet? Voor mannen: 40-50%. Bij testosterongebruik kruipt dit vaak naar 50-55%. Boven 52% wordt het oppassen. Boven 55% is actie nodig.

Werken statines bij iedereen? Statines verlagen LDL en APOB betrouwbaar bij de meeste mensen. Een minderheid ervaart spierklachten of leververhoging. Daarom: altijd onder begeleiding starten, bloedonderzoek na 6-8 weken herhalen, CoQ10 supplementeren.

Kan ik de farmacologie skippen en alleen op supplementen leunen? Soms wel. Soms niet. Als je bloedwaarden in range zijn en je beïnvloedt geen extreme variabelen, dan kan een sterke basis van omega-3, voldoende slaap, cardio en juiste voeding volstaan. Als je waardes uit range gaan, is farmacologie geen luxe maar noodzaak. Het bewijs bepaalt, niet de voorkeur.

Hoe weet ik of mijn nieren in orde zijn? eGFR alleen volstaat niet. Vraag aanvullend cystatine-C, urine-eiwit en bloeddruk-monitoring. Een combinatie geeft een betrouwbaarder beeld dan eGFR alleen.

Disclaimer: dit artikel is bedoeld als educatieve informatie. Het vervangt geen medisch advies. Bespreek farmacologische interventies altijd met een gekwalificeerde arts of medisch professional voor je iets toepast.

Lees ook

Wil je dit niet zelf uitzoeken? Vraag een vrijblijvende intake aan en krijg een aanpak op maat van Frank.